| Ders Adı | Kodu | Yarıyıl | T+U Saat | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| Elektrik Prospeksiyonda İleri Yorumlama | JFM 504 | 0 | 3 + 0 | 3 | 6 |
| Ön Koşul Dersleri | |
| Önerilen Seçmeli Dersler | |
| Dersin Dili | Türkçe |
| Dersin Seviyesi | YUKSEK_LISANS |
| Dersin Türü | Seçmeli |
| Dersin Koordinatörü | Doç.Dr. HASAN KARAASLAN |
| Dersi Verenler | Doç.Dr. HASAN KARAASLAN, |
| Dersin Yardımcıları | |
| Dersin Kategorisi | Alanına Uygun Öğretim |
| Dersin Amacı | Elektrik yöntemlerinde karmaşık jeolojik yapıların (maden yatakları, jeotermal sistemler, fay hatları vb.) modellenmesinde kullanılan güncel sayısal yöntemlerin ve ileri yorumlama tekniklerinin kavratılmasıdır. |
| Dersin İçeriği | Bu ders, elektrik (ERT/DC), doğal gerilim (SP) ve entegre jeofizik yöntemlerin baraj sızıntıları, heyelan/fay sistemleri, su kaynakları, jeotermal sahalar, maden yapıları ve arkeolojik aramalardaki ileri seviye saha uygulamalarını ve yorumlama tekniklerini kapsar. Ders kapsamındaki teorik prensipler, tespiti zor jeolojik/mühendislik problemlerine yönelik literatürdeki güncel saha durum çalışmaları (case studies) üzerinden pekiştirilmektedir. |
| Özel Koşullar | |
| Sektör Desteği | |
| Destekleyen Firma | |
| Destekleyen Eğitmen |
| Kalkınma Amaçları |
|---|
|
| # | Ders Öğrenme Çıktıları | Öğretim Yöntemleri | Ölçme Yöntemleri |
|---|---|---|---|
| 1 | Öğrenciler, elektrik prospeksiyon yöntemlerinin teorik temellerini kavrar. | Anlatım, Soru-Cevap, Beyin Fırtınası, | |
| 2 | Öğrenciler, arazi şartlarına ve hedef arama derinliğine uygun 2D/3D ERT ve SP elektrot dizilimlerini tasarlar | Bireysel Çalışma, Anlatım, Problem Çözme, | |
| 3 | Öğrenciler, literatürdeki güncel ve klasik vaka çalışmalarını inceleyerek karmaşık jeolojik ve mühendislik problemlerine yönelik ileri seviye elektrik prospeksiyon çözümleri geliştirir. | Problem Çözme, Anlatım, Soru-Cevap, | Yazılı Sınavlar (Kısa ve Uzun Yanıtlı), |
| Hafta | Ders Konuları | Ön Hazırlık |
|---|---|---|
| 1 | Giriş, Elektrik Prospeksiyonda Temel İlkeler | |
| 2 | 2D/3D ERT Veri Toplama Düzenleri, Duyarlılık ve Çözünürlük | |
| 3 | Ters Çözüm (Inversion) Teorisi - I | |
| 4 | Ters Çözüm (Inversion) Teorisi - II | |
| 5 | Mühendislik Jeofiziğinde ERT: Heyelan ve Kütle Hareketleri İncelemeleri-I | |
| 6 | Mühendislik Jeofiziğinde ERT: Heyelan ve Kütle Hareketleri İncelemeleri-II | |
| 7 | Neotektonik ve Aktif Fay Hatlarının ERT Yöntemi ile Görüntülenmesi | |
| 8 | Baraj Tipi Yapılarda Sızıntı Tespiti (ERT ve SP) | |
| 9 | Hidrojeoloji ve Yeraltı Suyu Akifer Araştırmaları | |
| 10 | Arkeojeofizik ve Çok Katmanlı Sığ Yapıların ERT ile Detaylandırılması | |
| 11 | Jeotermal Kaynak Aramaları ve Derin Elektrik Yöntemler | |
| 12 | Havza Ölçeğinde Derin Akifer ve Bölgesel Yapıların Gravite Modelleri ve Elektrik (DES/ERT) Verileriyle İleri Yorumlanması | |
| 13 | Vaka Çalışmaları - I | |
| 14 | Vaka Çalışmaları - II |
| Kaynaklar | |
|---|---|
| Ders Notu | Derleme ders notu, arazi verilerine bağlı çözümler ve güncel bilimsel makale örnekleri |
| Ders Kaynakları | Adetokunbo, P., Ismail, A., Mewafy, F., & Sanuade, O. (2024). Geophysical characterization and seepage detection of the Chimney Rock Dam embankment near Salina, Oklahoma. Water, 16(9), 1224. Akca, I., Hacıoğlu, Ö., & Başokur, A. T. (2023). Imaging gypsum–anhydrite interface by a structure‐based conceptual resistivity model: A case study from Bala (Turkey) gypsum deposits. Near Surface Geophysics, 21(1), 82-92. Araffa, S. A., Farag, M. H., Hegab, M. G., & Khalil, M. M. (2026). Delineating Groundwater Aquifers and Subsurface Structures Using Geophysical Data in the Northwestern Part of Minia, Egypt: SAS Araffa et al. Pure and Applied Geophysics, 1-22. Drukpa, D., Gautier, S., & Cattin, R. (2022). Application of near-surface geophysical methods for imaging active faults in the Himalaya. Editorial Team, 1. Giocoli, A., Burrato, P., Galli, P., Lapenna, V., Piscitelli, S., Rizzo, E., ... & Vannoli, P. (2008). Using the ERT method in tectonically active areas: hints from Southern Apennine (Italy). Advances in geosciences, 19, 61-65. Jiang, T., Cui, S., Zhu, L., Lei, J., Pei, X., Yang, M., & Le, H. (2025). Geological and geomorphological study of a fault constrained deep-seated landslide in fragmented metamorphic rocks. Landslides, 22(11), 3577-3597. Karaaslan, H. (2026). Integrated geophysical survey of Zeyve Höyük: a comparative study of wavelet and Fourier domain edge enhancement validated by electrical resistivity tomography (ERT). Open Geosciences, 18(1), 20250922. Karaaslan, H. (2024). Çok Katmanlı Gömülü Arkeolojik Kalıntıların Araştırılmasında Jeofizik Elektrik Özdirenç Yöntemi: Aydın Küçüktepe Höyük Örneği. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 28(3), 433-439. Karaaslan, H., & Silahtar, A. (2024). Elektrik Rezistivite Tomografi (ERT) ve yüzey dalgası analiz yöntemleriyle aktif bir heyelan alanının incelenmesi, Sakarya, Hendek. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 30(5), 686-695. Karaaslan, H., Silahtar, A., & Ramazanoglu, S. (2023). Characterization of an active landslide structure with integrated electrical resistivity tomography and multi‐channel analysis of surface waves methods in Değirmendere district, Sakarya (Türkiye). Earth Surface Processes and Landforms, 48(15), 3170-3180. Karaaslan, H., & Karavul, C. (2018). Usefulness of electrical and magnetic methods in finding buried structure of the Alabanda Ancient Cistern in Çine Town, Aydın City, Turkey. Arabian Journal of Geosciences, 11(8), 178. Khattach, D., El Gout, R., Ziani, S., Nouayti, A., Nouayti, N., & Bouazza, M. (2025). Enhancing subsurface geological imaging of Angad Basin (northeastern Morocco) through the integration of gravity and electrical data: new insights into the Jurassic deep aquifer for groundwater exploration and development. Geophysical Journal International, 241(2), 1186-1203. Kıyak, A., Karavul, C., Gülen, L., Pekşen, E., & Kılıç, A. R. (2015). Assessment of geothermal energy potential by geophysical methods: Nevşehir Region, Central Anatolia. Journal of Volcanology and Geothermal Research, 295, 55-64. Liu, P., Liu, S., Chen, C., Hong, T., Xiao, Y., & He, S. (2024). Assessment of emergency water sources using electrical resistivity tomography: A case study in the Longmen Shan fault zone. Water, 16(20), 2967. Telford, W.M., Geldart, L.P., Sheriff, R.E. and Keys, D.A. 1981, Applied Geophysics, Cambridge University Press, Cambridge. Wang, H. (2013). Electrical resistivity tomography to inspect bridge foundations. Yılmaz, S. ve Köksoy, M. 2017. Bir toprak dolgu barajındaki sızıntı yollarının belirlenmesinde elektrik özdirenç görüntüleme ve doğal potansiyel yöntemlerin uygulaması, Pamukkale Univ. Müh. Derg, 23, 6, 799-803.
|
| Sıra | Program Çıktıları | Katkı Düzeyi | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | |||
| 1 | Yaşadığı toplumun bilgi toplumu olmasına katkıda bulunmak, toplumsal, bilimsel, kültürel ve etik sorunlara çözüm sunmak amaçlarıyla alanındaki bilimsel, teknolojik, sosyal veya kültürel ilerlemeleri ulusal ve uluslararası bilimsel ortamlarda (toplantılarda) tanıtır. | ||||||
| 2 | Alanında bilimsel araştırma yaparak bilgiye genişlemesine ve derinlemesine ulaşır, alanında güncel teknik ve yöntemler ile bunların kısıtları hakkında kapsamlı bilgiye sahip olup ve elde ettiği bilgiyi değerlendirir, yorumlar ve uygular. | X | |||||
| 3 | Alanı ile ilgili problemleri tanımlar ve formüle eder, yeni ve/veya özgün fikir ve yöntemler geliştirir; karmaşık sistem veya süreçleri tasarlar ve tasarımlarında yenilikçi/alternatif çözümler ile gelişmekte olan yenilikçi yöntemleri kullanır. | X | |||||
| 4 | Kuramsal, deneysel ve modelleme esaslı araştırmaları tasarlar ve uygular, belirsiz, sınırlı ya da eksik verileri bilimsel yöntemlerle tamamlar; verilerin toplanması, yorumlanması, duyurulması aşamalarında ve mesleki tüm etkinliklerde toplumsal, bilimsel ve etik değerleri gözetir. | ||||||
| 5 | Alanındaki uygulamaların sosyal, çevresel, sağlık, güvenlik, hukuki boyutlarını ve iş hayatı uygulamalarını bilir ve bunların getirdiği kısıtların farkındadır. Disiplin içi ve çok disiplinli takımlarda etkin bir biçimde birlikte ve ya bağımsız çalışabilir ve sorumluluk alır. | X | |||||
| 6 | Mühendislik uygulamalarında gerekli olan jeofizik yöntemleri seçer, kuramsal ve arazi çalışmalarında uygular. | X | |||||
| # | Ders Öğrenme Çıktılarının Program Çıktılarına Katkısı | PÇ 1 | PÇ 2 | PÇ 3 | PÇ 4 | PÇ 5 | PÇ 6 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Öğrenciler, elektrik prospeksiyon yöntemlerinin teorik temellerini kavrar. | 1 | 2 | ||||
| 2 | Öğrenciler, arazi şartlarına ve hedef arama derinliğine uygun 2D/3D ERT ve SP elektrot dizilimlerini tasarlar | 3 | 2 | 3 | |||
| 3 | Öğrenciler, literatürdeki güncel ve klasik vaka çalışmalarını inceleyerek karmaşık jeolojik ve mühendislik problemlerine yönelik ileri seviye elektrik prospeksiyon çözümleri geliştirir. | 4 | 4 | 1 | 3 |
| Değerlendirme Sistemi | |
|---|---|
| Yarıyıl Çalışmaları | Katkı Oranı |
| 1. Ara Sınav | 100 |
| Toplam | 100 |
| 1. Final | 60 |
| 1. Yıl İçinin Başarıya | 40 |
| Toplam | 100 |
| AKTS - İş Yükü Etkinlik | Sayı | Süre (Saat) | Toplam İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders Süresi (Sınav haftası dahildir: 16x toplam ders saati) | 16 | 3 | 48 |
| Ara Sınav | 1 | 10 | 10 |
| Final | 1 | 10 | 10 |
| Performans Görevi (Uygulama) | 1 | 6 | 6 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi(Ön çalışma, pekiştirme) | 16 | 4 | 64 |
| Toplam İş Yükü | 138 | ||
| Toplam İş Yükü / 25 (Saat) | 5,52 | ||
| dersAKTSKredisi | 6 | ||