Ders Adı Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS
Sır ve Pişirim Uygulamaları II SRM 318 6 2 + 2 3 4
Ön Koşul Dersleri
Önerilen Seçmeli Dersler
Dersin Dili Türkçe
Dersin Seviyesi Lisans
Dersin Türü Zorunlu
Dersin Koordinatörü Doç. PINAR GÜZELGÜN HANGÜN
Dersi Verenler Doç. PINAR GÜZELGÜN HANGÜN, Arş.Gör. BEYZA USTA,
Dersin Yardımcıları

Arş. Gör Beyza USTA

Dersin Kategorisi Alanına Uygun Temel Öğretim
Dersin Amacı

Dersin amacı, öğrencilerin Sır ve Pişirim Uygulamaları I dersinde edindikleri Seger reçetesi oluşturma ve harman reçetesi hesaplama bilgi ve becerilerini geliştirerek seramik sanatında kullanılan artistik sır reçeteleri ile seramik endüstrisinde kullanılan sır çeşitlerini teorik ve uygulamalı olarak tanımalarını sağlamaktır. Ders kapsamında öğrencilerin farklı sır sistemlerini analiz edebilme, hedeflenen yüzey özelliklerine uygun Seger reçetesi yazabilme, bu reçeteden hareketle harman hesaplaması yapabilme ve hazırlanan sırların uygun pişirim koşullarını belirleyerek uygulama sürecini yönetebilme becerisi kazanmaları hedeflenmektedir. Ayrıca öğrencilerin deneysel çalışmalar sonucunda elde ettikleri yüzey özelliklerini değerlendirebilme, teknik sorunları yorumlayabilme ve üretim sürecini bilimsel bir yaklaşımla raporlayabilme yetkinliği kazanmaları amaçlanmaktadır.

Dersin İçeriği
  • Sır ve Pişirim Uygulamaları I dersinde öğrenilen Seger reçetesi oluşturma ve harman reçetesi hesaplama bilgilerinin pekiştirilmesi:
    Seger formülünün yorumlanması, oksit dengesi ve reçete hesaplama süreçlerinin tekrar edilmesi ve uygulama örnekleri ile güçlendirilmesi.
  • Seramik sanatında kullanılan artistik sır reçetelerinin incelenmesi:
    Mat, parlak, opak, transparan, efekt, kristalize, krakle ve akışkan sırlar gibi artistik sır türlerinin bileşimleri, yüzey özellikleri ve kullanım amaçlarının teorik olarak değerlendirilmesi.
  • Seramik endüstrisinde kullanılan sır çeşitlerinin tanıtılması:
    Duvar ve yer karosu sırları, sağlık gereçleri sırları, porselen sırları ve teknik seramik sırları gibi endüstriyel sır sistemlerinin özellikleri, performans kriterleri ve üretim süreçleri hakkında teorik bilgi verilmesi.
  • Seger reçetesinin yazılması ve yorumlanması uygulamaları:
    Belirlenen bir sır türü için uygun Seger reçetesinin yazılması, oksit oranlarının değerlendirilmesi ve hedeflenen yüzey özelliklerine göre reçetenin düzenlenmesi.
  • Harman reçetesinin hesaplanması:
    Seger formülünden hareketle uygun hammaddelerin seçilmesi, hammaddelerin yüzde oranlarının hesaplanması ve uygulamaya hazır harman reçetesinin oluşturulması.
  • Sır uygulama ve pişirim süreçleri:
    Hazırlanan sır reçetelerinin uygun tekniklerle seramik yüzeylere uygulanması, pişirim programının belirlenmesi ve pişirim sürecinin kontrollü şekilde gerçekleştirilmesi.

 

  • Deneysel sonuçların değerlendirilmesi ve raporlanması:
    Pişirim sonrası elde edilen yüzey özelliklerinin (renk, doku, parlaklık/matlık, akışkanlık ve uyum) analiz edilmesi ve yapılan çalışmaların teknik rapor formatında sunulması.
Kalkınma Amaçları
# Ders Öğrenme Çıktıları Öğretim Yöntemleri Ölçme Yöntemleri
1 Seramik Endüstrisinde kullanılan tüm sır çeşitleri ve özellikleri bilinir ve tanımlanır. Anlatım, Beyin Fırtınası, Soru-Cevap,
2 Seramik sır hazırlama aşamasında kullanılan tüm matematiksel işlemleri çözülür. Anlatım, Tartışma, Grupla Çalışma, Problem Çözme, Kısa Cevaplı Testler, Yazılı Sınavlar (Kısa ve Uzun Yanıtlı), Performans Değerlendirme,
3 Seramik hammaddelerinin özellikleri doğrultusunda nitelikli sır reçeteleri oluşturulur. Tartışma, Deney ve Laboratuvar, Proje, Problem Çözme, Yazılı Sınavlar (Kısa ve Uzun Yanıtlı),
4 Hazırlanan reçeteler doğrultusunda deneysel çalışma süreci gerçekleştirilir. Tartışma, Eğitsel Oyun, Deney ve Laboratuvar, Ödev / Evde-Çöz Sınavlar, Performans Değerlendirme,
5 Deneysel çalışmalarda ortaya çıkan analizler değerlendirerek sorunlar saptanır ve alternatif çözümler üretilir. Eğitsel Oyun, Deney ve Laboratuvar, Problem Çözme, Proje, Performans Değerlendirme,
6 Seramik sırlarının kimyasal özellikleri kullanılıp, farklı renk ve artistik sonuçlarda deneyler yapılır. Eğitsel Oyun, Deney ve Laboratuvar, Gözlem, Problem Çözme, Proje, Portfolyo,
7 Tüm deneyler sır çeşitlerini geliştirme amaçlı uygulanır ve sonuçları yorumlanır. Gözlem, Proje, Problem Çözme, Performans Değerlendirme,
Hafta Ders Konuları Ön Hazırlık
1 Artistik Seramik Sırları Tanımı ve Çeşitleri - Mat Sırlar ve Krakle Sırlar
2 Mat Sırlar ve Krakle Sırlar üzerine Uygulamalar
3 Toplanmalı Sırlar ve Reaktif Sırların Tanımı
4 Toplanmalı Sırlar Reaktif Sırlar Üzerine Uygulamalar
5 Kısa Sınav
6 Aventurin Sırlar ve Temmoku Sırların Tanımı
7 Aventurin Sırlar ve Temmoku Sırlar Üzerine Uygulamalar
8 Kül Sırları Tanımı Ve Uygulamalar + Performans Ödevi (Lab.) Kül Sırları için malzeme topla
9 Kül Sırları Üzerine Uygulamar (İkili Diyagram)
10 Vize Sınavı
11 Seladon Sırların Tanımı
12 Ödev (+ Lüsterli Sırlar Konu anlatımı)
13 Raku sırları
14 Çin Kırmızısı Sırlar
Kaynaklar
Ders Notu
Ders Kaynakları

TANIŞAN H.Hüseyin - Doç.Dr. METE Zeliha, Seramik Teknolojisi ve Uygulaması, Cilt 1, İzmir, 1986

ARCASOY Ateş, BAŞKIRKAN Hasan,  Seramik Teknolojisi, Nisan 2021

DOĞAN Şaduman, Açıklamalı Seramik Teknolojisi

GENÇ Soner, Artistik Seramik Sırları, Mart 2013

 METE Zeliha, Seramik Kimyası, Eylül 2020

Hafta Dokümanlar Açıklama Boyut
0 ARTISTIK SIRLAR 1.pdf 0 MB
0 TEMMOKU SIRLARI.pdf 0 MB
Sıra Program Çıktıları Katkı Düzeyi
1 2 3 4 5
1 Güzel sanatlar alandaki kavramları, fikirleri ve verileri bilir, değerlendirir ve analiz eder; alanı ile ilgili araştırma, tasarım ve uygulamalar yapar. X
2 Alanı ile ilgili problemleri uygun analitik yöntemler ile saptar, tanımlar ve çözme becerisi kazanır. X
3 Alanının gerektirdiği düzeyde bilgisayar yazılımı ve donanımı bilgisi ile bilişim ve iletişim teknolojilerini kullanabilir. X
4 Alanının gerektirdiği düzeyde seramik üretiminde kullanılan ekipman, makina- teçhizat ve donanımı bilir ve bu konudaki yenilikleri takip edebilme yetisi kazanır. X
5 Seramik üretimi alanındaki her türlü teorik bilgiye ulaşır, elde ettiği bilgileri yorumlar ve zamanı etkin kullanarak uygular. X
6 Bireysel olarak alanındaki kişi ve gruplarla, mesleki gelişimine yönelik çalışmalarda; farklılıklara saygılı, topluma duyarlı ve etkin bir biçimde görev alır. X
7 Alanı ile ilgili özgün çalışmaları toplumla paylaşır ve sonuçlarını değerlendirir. X
8 Alanındaki gelişmeleri takip edebilecek düzeyde yabancı dil bilgisine sahip olur. X
9 Yaşam boyu öğrenmenin bilincinde; evrensel boyutlarda güncel gelişmeleri ve yenilikleri takip ederek eleştirel düşünce yetisini geliştirir ve kendini sürekli yeniler. X
10 Mesleği ile ilgili estetik değerlerin farkındadır, her türlü kavramı sanatsal olarak yorumlayıp eserler ortaya koyar ve mesleki-etik değerlere uygun hareket eder. X
11 İş güvenliği ve çevre koruma konusunda yeterli bilgi ve bilince sahip olur. X
# Ders Öğrenme Çıktılarının Program Çıktılarına Katkısı PÇ 1 PÇ 2 PÇ 3 PÇ 4 PÇ 5 PÇ 6 PÇ 7 PÇ 8 PÇ 9 PÇ 10 PÇ 11
1 Seramik Endüstrisinde kullanılan tüm sır çeşitleri ve özellikleri bilinir ve tanımlanır. 5 5 1 4 4 0 0 0 2 4 4
2 Seramik sır hazırlama aşamasında kullanılan tüm matematiksel işlemleri çözülür. 5 5 4 3 5 3 0 1 4 4 2
3 Seramik hammaddelerinin özellikleri doğrultusunda nitelikli sır reçeteleri oluşturulur. 5 5 2 2 5 1 0 0 1 1 0
4 Hazırlanan reçeteler doğrultusunda deneysel çalışma süreci gerçekleştirilir. 5 5 3 3 5 3 0 0 0 1 1
5 Deneysel çalışmalarda ortaya çıkan analizler değerlendirerek sorunlar saptanır ve alternatif çözümler üretilir. 5 5 3 3 5 3 1 0 2 2 2
6 Seramik sırlarının kimyasal özellikleri kullanılıp, farklı renk ve artistik sonuçlarda deneyler yapılır. 5 5 3 3 5 1 0 0 0 3 2
7 Tüm deneyler sır çeşitlerini geliştirme amaçlı uygulanır ve sonuçları yorumlanır. 5 5 3 3 5 2 1 0 3 4 1
Değerlendirme Sistemi
Yarıyıl Çalışmaları Katkı Oranı
1. Performans Görevi (Laboratuvar) 30
1. Ara Sınav 40
1. Ödev 30
Toplam 100
1. Final 40
1. Yıl İçinin Başarıya 60
Toplam 100
AKTS - İş Yükü Etkinlik Sayı Süre (Saat) Toplam İş Yükü (Saat)
Kısa Sınav 2 4 8
Ödev 1 6 6
Performans Görevi (Laboratuvar) 1 10 10
Ders Süresi (Sınav haftası dahildir: 16x toplam ders saati) 16 4 64
Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi(Ön çalışma, pekiştirme) 14 1 14
Final 1 10 10
Toplam İş Yükü 112
Toplam İş Yükü / 25 (Saat) 4,48
dersAKTSKredisi 4