Ders Adı Kodu Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS
Sinema ve Toplum SOS 551 0 3 + 0 3 6
Ön Koşul Dersleri
Önerilen Seçmeli Dersler
Dersin Dili Türkçe
Dersin Seviyesi YUKSEK_LISANS
Dersin Türü Seçmeli
Dersin Koordinatörü Doç.Dr. YAŞAR SUVEREN
Dersi Verenler Doç.Dr. YAŞAR SUVEREN,
Dersin Yardımcıları Arş. Gör. Burçe Orhan
Dersin Kategorisi Diğer
Dersin Amacı Filmlerin toplumsal olgular ile neyi/neden/nasıl anlatmaya çalıştığını, kullanılan çeşitli araçların ve teknik olarak yapılan tercihlerin filmin son şekline ve amacına hangi yönlerden/ne şekilde etki ettiğini, film içeriklerinin günümüz toplumsal sorunlarıyla, sosyal bilim araştırmalarıyla ve sosyoloji teorileri ile ilişkilerini inceleyip değerlendirmek ve yedinci sanat dalı olan sinemanın farkında olduğumuzdan çok daha geniş bir alanda ne denli etkin olduğunu anlamaya çalışmak hedeflenmektedir.
Dersin İçeriği Filmlerin anlatım yapısını çözümlemek, sinemadaki türlerin anlam oluşturmada etkisini kavramak başlıca konular arasındadır. Bir filmin oluşumunda birçok boyutu dikkate alarak filmin anlamını çözümleme ve sosyolojik bağlamda eleştirebilme yetisi kazanabilmek için temel eleştiri türleri ele alınacaktır. Sinema ve toplum arasındaki ilişki ve etkileşim sürecinde, film eleştirisinde temel yaklaşımlar olarak göstergebilimsel, psikanalitik, feminist toplumbilimsel ve ideolojik eleştiri türlerine değinilecektir.
Kalkınma Amaçları
# Ders Öğrenme Çıktıları Öğretim Yöntemleri Ölçme Yöntemleri
1 Sinema ile toplumsal yapı, tarih ve ideoloji arasındaki karşılıklı ilişkiyi, kuramsal düzeyde (Marksist, feminist, post-kolonyal, kültürel çalışmalar vb. yaklaşımlar üzerinden) analiz edebilir ve yorumlayabilir. Beyin Fırtınası, Anlatım, Problem Çözme, Doğru Yanlış Testleri, Kısa Cevaplı Testler, Sözlü Sınavlar, Yazılı Sınavlar (Kısa ve Uzun Yanıtlı),
2 Belirli bir dönem, toplum veya olguya odaklanan sinema eserlerini, tarihsel bağlam ve sosyolojik gerçeklikler ışığında değerlendirebilir; sinemanın tarih yazımına ve kolektif hafızaya katkısını eleştirel bir bakışla tartışabilir. Anlatım, Soru-Cevap, Beyin Fırtınası, Problem Çözme, Yazılı Sınavlar (Kısa ve Uzun Yanıtlı), Sözlü Sınavlar,
3 Sinemanın toplumsal cinsiyet, ırk, sınıf, etnisite ve kimlik politikalarını nasıl temsil ettiğini, pekiştirdiğini veya sorguladığını, ilgili kuramlar çerçevesinde çözümleyebilir. Anlatım, Soru-Cevap, Beyin Fırtınası, Problem Çözme, Yazılı Sınavlar (Kısa ve Uzun Yanıtlı), Çoktan Seçmeli Testler,
4 Toplumsal değişim, dönüşüm, çatışma ve travmaların (göç, savaş, ekonomik krizler vb.) sinema diline ve anlatılarına nasıl yansıdığını örnek filmler üzerinden karşılaştırmalı olarak inceleyebilir. Anlatım, Soru-Cevap, Beyin Fırtınası, Problem Çözme, Yazılı Sınavlar (Kısa ve Uzun Yanıtlı),
5 Ulusal sinemaları, küresel film endüstrisi ve kültür akışları bağlamında değerlendirebilir; Hollywood hegemonyası, bağımsız sinema hareketleri ve dijital platformların toplumsal etkileşim üzerindeki rolünü tartışabilir. Anlatım, Soru-Cevap, Beyin Fırtınası, Deney ve Laboratuvar, Tartışma, Problem Çözme, Yazılı Sınavlar (Kısa ve Uzun Yanıtlı), Sözlü Sınavlar,
6 Bir film metnini (sinematik unsurlar, anlatı yapısı, karakterler vb.) sistematik bir şekilde çözümleyerek, filmin üretildiği toplumsal koşullar ve hedeflediği izleyici tepkisi arasında bağ kurabilir. Anlatım, Soru-Cevap, Beyin Fırtınası, Problem Çözme, Yazılı Sınavlar (Kısa ve Uzun Yanıtlı), Sözlü Sınavlar,
7 Sinemanın bir kamusal alan ve toplumsal eleştiri aracı olarak işlevini, belgesel sinema, aktivist filmcilik ve alternatif medya pratikleri örnekleri üzerinden değerlendirebilir. Soru-Cevap, Problem Çözme, Tartışma, Yazılı Sınavlar (Kısa ve Uzun Yanıtlı), Sözlü Sınavlar,
8 "Sinema ve Toplum" alanındaki akademik literatüre hakim olur, bu alanda özgün bir araştırma sorusu geliştirebilir ve bilimsel yazım kurallarına uygun, kuramsal temelli bir akademik metin (makale/tez bölümü) üretebilir. Problem Çözme, Yazılı Sınavlar (Kısa ve Uzun Yanıtlı), Sözlü Sınavlar,
Hafta Ders Konuları Ön Hazırlık
1 Sosyoloji ile sinema arasındaki ilişki nedir? Filmi bir metin biçiminde okuyabilme
2 Sosyoloji ile sinema arasındaki ilişki nedir? Filmi bir metin biçiminde okuyabilme
3 Sinema tarihi ve filmler: Teknolojik gelişimin ideolojisi
4 Film türleri ve sanatın işlevi
5 Dünya sinemaları ve farklı yaklaşımlar
6 Kültür endüstrisi kuramı: Popüler kültür ve eğlencenin ideolojisi
7 Modernizm, post-modernizm ve iktidar ekseninde sinema ve sanat
8 Sosyolojik bir olgu olarak sinemada olay kurgusu ve anlatım dili
9 Kültür, kimlik ve inanç ile sinema arasındaki ilişkinin sosyolojik kesişme noktaları
10 Bir film: İzleme ve teorik tartışma
11 Bir film: İzleme ve teorik tartışma
12 Bir film: İzleme ve teorik tartışma
13 Bir film: İzleme ve teorik tartışma
14 Bir film: İzleme ve teorik tartışma
Kaynaklar
Ders Notu Bülent Diken & C.Bagge Laustesen: Filmlerle Sosyoloji, Metis Yayınları, İstanbul, 2012
Seçil Büker, Sinemada Anlam Yaratma, Hayalperest Yayınevi, İstanbul, 2012.
Seçil Büker, Kim Korkar Hain Hitchcock´tan, Öteki Yayınevi, İstanbul, 2000.
Ders Kaynakları Kurtuluş Kayalı, Yönetmenler Çerçevesinde Türk Sineması, Tezkire Yayınları, Ankara, 2015.
Kurtuluş Kayalı, Metin Erksan Sinemasını Okumayı Denemek, Tezkire Yayınları, Ankara, 2015.
Sıra Program Çıktıları Katkı Düzeyi
1 2 3 4 5
1 1.Toplumsal konu ve problemleri sosyolojik bir yaklaşımla ele alıp çözümleyebilecek teorik bilgi donanımına sahip olmak. X
2 2. Hem teorik hem uygulamalı bir sosyolojik araştırmayı yürütebilecek yöntem bilgisini edinmiş olmak. X
3 3. Sosyolojik bilginin ediniminde ve kullanımında salt tekrarlayıcı değil, özgün ve katkı sağlayıcı bir çaba içinde olmak. X
4 4. Genel sosyolojik bilgiye sahip olmanın ötesinde ilgi alanına göre sosyolojinin alt disiplinlerinde daha derinlikli araştırma ve çalışmalarla uzmanlaşmak. X
5 5. Sosyal bilimlerde geliştirilen bilgi ve yaklaşımlara eleştirel ve sorgulayıcı bakma becerisi kazandırmak. X
6 Bilimsel grup çalışmaları yapabilecek yabancı dil yeterliğine ulaşmak X
7 Disiplinler arası araştırma yapabilme donanımına sahip olmak X
# Ders Öğrenme Çıktılarının Program Çıktılarına Katkısı PÇ 1 PÇ 2 PÇ 3 PÇ 4 PÇ 5 PÇ 6 PÇ 7
1 Sinema ile toplumsal yapı, tarih ve ideoloji arasındaki karşılıklı ilişkiyi, kuramsal düzeyde (Marksist, feminist, post-kolonyal, kültürel çalışmalar vb. yaklaşımlar üzerinden) analiz edebilir ve yorumlayabilir. 5 4 5 5 5 0 5
2 Belirli bir dönem, toplum veya olguya odaklanan sinema eserlerini, tarihsel bağlam ve sosyolojik gerçeklikler ışığında değerlendirebilir; sinemanın tarih yazımına ve kolektif hafızaya katkısını eleştirel bir bakışla tartışabilir. 5 4 5 4 5 0 5
3 Sinemanın toplumsal cinsiyet, ırk, sınıf, etnisite ve kimlik politikalarını nasıl temsil ettiğini, pekiştirdiğini veya sorguladığını, ilgili kuramlar çerçevesinde çözümleyebilir. 4 5 4 5 4 0 4
4 Toplumsal değişim, dönüşüm, çatışma ve travmaların (göç, savaş, ekonomik krizler vb.) sinema diline ve anlatılarına nasıl yansıdığını örnek filmler üzerinden karşılaştırmalı olarak inceleyebilir. 4 4 5 5 4 0 5
5 Ulusal sinemaları, küresel film endüstrisi ve kültür akışları bağlamında değerlendirebilir; Hollywood hegemonyası, bağımsız sinema hareketleri ve dijital platformların toplumsal etkileşim üzerindeki rolünü tartışabilir. 4 5 4 5 4 0 4
6 Bir film metnini (sinematik unsurlar, anlatı yapısı, karakterler vb.) sistematik bir şekilde çözümleyerek, filmin üretildiği toplumsal koşullar ve hedeflediği izleyici tepkisi arasında bağ kurabilir. 4 5 4 5 4 0 4
7 Sinemanın bir kamusal alan ve toplumsal eleştiri aracı olarak işlevini, belgesel sinema, aktivist filmcilik ve alternatif medya pratikleri örnekleri üzerinden değerlendirebilir. 5 4 3 3 0 4
8 "Sinema ve Toplum" alanındaki akademik literatüre hakim olur, bu alanda özgün bir araştırma sorusu geliştirebilir ve bilimsel yazım kurallarına uygun, kuramsal temelli bir akademik metin (makale/tez bölümü) üretebilir. 4 5 4 5 4 0 4
Değerlendirme Sistemi
Yarıyıl Çalışmaları Katkı Oranı
1. Ara Sınav 80
1. Ödev 20
Toplam 100
1. Yıl İçinin Başarıya 50
1. Final 50
Toplam 100
AKTS - İş Yükü Etkinlik Sayı Süre (Saat) Toplam İş Yükü (Saat)
Ders Süresi (Sınav haftası dahildir: 16x toplam ders saati) 16 3 48
Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi(Ön çalışma, pekiştirme) 16 6 96
Final 1 2 2
Toplam İş Yükü 146
Toplam İş Yükü / 25 (Saat) 5,84
dersAKTSKredisi 6